خانه کیهانی ما| اندازه کهکشان راه‌شیری

 

راه‌شیری خانه کیهانی ماست ، که زمین در نقطه ای از آن قرار‌گرفته‌است. مکان ما در راه شیری در فاصله ۱۶۵ کواردیلیون (۱۰۱۵) مایل از مرکز آن است، همین مساله نشان می‎‌دهد راه‌شیری چقدر بزرگ است.

اما راه‌شیری دقیقا چقدر بزرگ است؟؟؟

اندازه آن نسبت به کهکشان‌های اطرافمان چقدر است؟؟؟

اعدادی که در پاسخ این سوالات به میان میایند بسیار شگفت انگیز هستند . ناسا قطر کهکشان راه شیری را ۱۰۰۰۰۰ سال نوری تخمین زده است ، با توجه به این‌که هر سال نوری ۱۰۱۲×۹٫۵ کیلومتراست می‌توان گفت که قطر راه شیری ۱۰۱۷×۹٫۵ کیلومتر می‌باشد. ضخامت راه‌شیری وابسته به این که در کدام قسمت از آن قرار دارید متغیر است ، اما این عدد هم به ده ها هزار سال نوری می‌رسد .

کهکشان ما بخشی از مجموعه است که با نام گروه محلی شناخته می‌شود. بعضی از اعضای این گروه به این دلیل که با وضوح خوبی در آسمان دیده می‌شوند نام آشنا هستند . راه‌شیری در مسیر برخورد با بزرگ‌ترین آن ها یعنی M31 ، کهکشان آندرومدا، قرار دارد. راه شیری دومین عضو بزرگ این مجموعه است و کهکشان مثلث در مرتبه سوم قرار دارد. آندرومدا به سبب اندازه و هم‌چنین فاصله نسبتا نزدیکش در آسمان بسیار درخشان دیده‌می‌شود.

کهکشان آندرومدا که درآینده با راه‌شیری برخورد خواهد کرد

کهکشان آندرومدا که درآینده با راه‌شیری برخورد خواهد کرد

خورشید و درنتیجه زمین ما در یک بازوی کهکشان قرار دارند و در نتیجه راه شیری به صورت نواری سرشار از ستارگان در آسمان دیده می‌شود . با استفاده از یک دوربین دوچشمی و یا تلسکوپ سرتاسر راه‌شیری به صورت ترکیبی از مناطق تاریک و روشن دیده می‌شود . مناطق تاریک غبارها هستند که ستارگان ، کهکشان‌ها و هر جسم درخشانی را که پشت سرشان قرار گرفته‌باشد را پنهان می‌سازند . ستاره شناسان می گویند راه شیری یک کهکشان مارپیچی میله ای است . کهکشان مارپیچی میله ای کهکشانی است که که ساختار پیچیده ای از ستارگان ، به شکل یک میله در مرکز آن قرار دارد و بازوها از سر میله آغاز می‌شوند. تحقیقات نشان داده‌اند که دو سوم کهکشان‌های مارپیچی، میله‌ ای هستند.

اگر به دنبال مرکز کهکشان راه‌شیری می‌گردید باید صورت فلکی قوس را به دقت نگاه کنید،.برای بیشتر ساکنان نیم‌کره شمالی در تابستان ، این صورت فلکی زیر افق قرار دارد . درون این صورت فلکی یک منبع رادیویی بسیار قوی به‌نام Sagittarius A*  قرار دارد. ستاره‌شناسان با استفاده از تسگوپ فضایی چاندرا ، توانسته اند کشف کنند که چرا این سیاه چاله بسیار سنگین در طول موج Xضعیف است. این به خاط این مساله است که گاز داغ به درون سحابی کشیده می‌شود و بیش از ۹۹ درصد آن خارج شده و منتشر می‌گردد.

sagittarius A در طول موج فروسرخ( رنگ‌های قرمز و زرد تصویر- ثبت شده به وسیله تلسکوپ فضایی هابل) و طول موج X ( رنگ آبی تصویر - تهیه شده به‌وسیله تلسکوپ فضایی چاندرا)

sagittarius A در طول موج فروسرخ( رنگ‌های قرمز و زرد تصویر- ثبت شده به وسیله تلسکوپ فضایی هابل) و طول موج X ( رنگ آبی تصویر – تهیه شده به‌وسیله تلسکوپ فضایی چاندرا)

براساس رصدهایی که بر روی خوشه‌های کروی ستارگان انجام گرفته‌است ، ستاره‌شناسان سن راه‌شیری را ۱۳٫۵ میلیون سال تخمین زده اند .یعنی تنها ۲۰۰میلیون سال کم‌تر از عمرجهان.

اما دانش‌مندان به این مساله نیز اندیشیده اند که راه شیری یک‌دفعه شکل نگرفته است و قسمت‌های مختلف آن سن متفاوتی دارند. در سال ۲۰۱۲ ستاره شناسی به نام جیسون کالیاری از انستیتو علمی تلسکوپ فضایی سن ستارگان درون راه ‌شیری را محاسبه کرد . او و تیمش این مقدار را ۱۱٫۵ میلیون سال برآورد کردند ، آن‌ها برای این محاسبه از کوتوله‌های سفید که بقایای ستارگان خورشید مانند هستند استفاده کردند.

تیم تحقیقاتی کالیاری سیر تشکیل راه‌شیری را به این صورت بیان کرده‌اند: هاله( شامل خوشه‌های ستاره ای کروی و کهکشان های کوتوله)، هاله داخلی( ستارگانی که در نتیجه این ساختارها به‌وجود آمده اند)، هاله بیرونی( هنگامی شکل گرفت که راه‌شیری کهکشان‌های کوتوله باستانی را بلعید).

تصور هنرمندان از ساختار هاله راه‌شیری

تصور هنرمندان از ساختار هاله راه‌شیری

بیش‌تر جرم راه‌شیری از ماده تاریک تشکیل شده‌است. ناسا تخمین زده‌است که جرم ماده تاریک کهکشان ۱۰برابر بیش‌تر از قسمت مرئی آن است. ماده تاریک گونه‌ ای ناشناخته از ماده است که تقریبا ۲۷ درصد از جرم و انرژی جهان قابل مشاهده را تشکیل می‌دهد. این ماده به صورت مستقیم قابل مشاهده نیست و تنها اثرات گرانشی آن مشاهده شده ‌است.

در ادامه این بحث‌ها بیش‌تر درباره راه‌شیری خواهیم آموخت .

universetoday , wikipedia

سوگند متقی

سوگند متقی، نجوم آماتوری را به طور جدی از دوره راهنمایی آغاز کرد و هم اکنون دانشجوی مقطع کارشناسی رشته فیزیک در دانشگاه صنعتی خواجه نصیر است. او با مجموعه‌های مختلفی از جمله ماهنامه نجوم، آوا استار و ... تا کنون همکاری داشته و تدریس و ترویج نجوم از فعالیت‌های مورد علاقه اوست.

مطالب مرتبط

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

فارسی سازی پوسته توسط: همیار وردپرس