خانه کیهانی ما | قطر کهکشان راه‌شیری

قطر کهکشان را‌ه‌شیری چقدر است؟

قطر کهکشان راه‌شیری چیزی بین ۱۰۰۰۰۰ تا ۱۲۰۰۰۰ سال نوری است. اما اگر بخواهیم سهم ماده‌تاریک را هم در نظر بگیریم وضع فرق خواهد کرد، در واقع تعیین قطر راه شیری به این مساله بستگی دارد که لبه کهکشان کجا درنظر گرفته‌شود.

اگر فقط ماده معمولی را که می‌توانیم ببینیم در نظر بگیریم( در نور مریی، فروسرخ ، اشعه ایکس وفرابنفش )، راه شیری ۱۰۰۰۰۰سال نوری قطر دارد و واگر دیگر جریان‌ها و همین‌طور کهکشان‌هایی مانند کهکشان کوتوله قوس را  که راه شیری مشغول بلعیدن آن‌هاست در نظر بگیریم،  این مقدار به ۱۲۰۰۰۰سال نوری خواهد‌رسید.

اما ماده معمولی تنها چیزی نیست که راه شیری از آن تشکیل شده‌است. شبیه سازی‌های کهکشان ما نشان می‌دهد هاله‌ای از ماده تاریک با جرمی حدود ده برابر جرم قسمت مرئی راه شیری وجود دارد . ماده تاریک هرگز به صورت مستقیم مشاهده‌نشده است اما ردپای گرانش آن  را یافته‌ایم. این هاله در لبه قسمت درخشان راه‌شیری در همه جهات گسترش یافته است ،اما اندازه‌گیری قطر آن نیازمند روش‌های دقیق‌تری است.

ما چگونه می‌توانیم قطر کهکشان راه شیری را اندازه بگیریم ، در حالی‌که خودمان درون آن قرار داریم ؟ متغیرهای قیفاووسی پاسخ این سوال هستند. آن‌ها ستارگان تپنده‌ای هستند که روشنایی شان به صورت پیش بینی پذیری بر اثر انقباض و انبساط های مکرر تغییر می‌کند. دانستن روشنایی مطلق این ستارگان به ما اجازه می‌دهد فاصله آن‌ها را اندازه بگیریم.  این‌طوری به قضیه نگاه کنید: اگر بدانیم روشنی یک چراغ قوه که در فاصله ۱۰ متری از ما قرار داریم دقیقا چقدر است و بدانیم مقدار درخشندگی آن با تغییرات فاصله چقدر تغییر می‌کند، آن وقت اگر این چراغ قوه در فاصله دورتری قرار بگیرد به وسیله این اطلاعات می‌توان فاصله جدید آن را محاسبه کرد.

در مباحث آینده درباره اندازه راه شیری صحبت‌های بیش‌تری خواهیم داشت.

 universetoday

سوگند متقی

سوگند متقی، نجوم آماتوری را به طور جدی از دوره راهنمایی آغاز کرد و هم اکنون دانشجوی مقطع کارشناسی رشته فیزیک در دانشگاه صنعتی خواجه نصیر است. او با مجموعه‌های مختلفی از جمله ماهنامه نجوم، آوا استار و ... تا کنون همکاری داشته و تدریس و ترویج نجوم از فعالیت‌های مورد علاقه اوست.

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *