رویدادهای نجومی | نیمه اول خردادماه ۹۶

 توجه: هر روز از ساعت ۰۰: ۰۰ تا ۲۴ در نظر گرفته‌شده است. در نتیجه رویدادی که در ساعت ۰۱: ۰۰ بامداد روز سه‌شنبه رخ می‌دهد در تاریخ رسمی خود آورده شده؛ در صورتی که آمادگی برای رصد آن باید از دوشنبه (شب) انجام شود.

رویدادهای نجومی

۱ خردادماه

مقارنه ماه و زهره

ماه و سیاره زهره در ساعت ۱۷: ۰۲ این روز در حالتی قرار خواهند گرفت که دارای یک بعد (right ascension) هستند و ماه از فاصله 2°23′ از جنوب سیاره زهره عبور خواهد کرد.
در همین حال ماه و سیاره زهره در ساعت ۱۸: ۲۷ در نزدیک‌ترین فاصله از هم قرار می‌گیرند. جدایی این دو جرم سماوی در این حالت به اندازه 2°15′ از یکدیگر است. ماه ۲۶ روز سن دارد و قدر آن در حدود -۱۰ است.
اما این رویداد قابل رصد نیست؛ زیرا برای موقعیت ایران ماه و زهره ساعتی قبل از رسیده به ساعت رویداد غروب می‌کنند.

۳ خردادماه

هم‌نشینی ماه و عطارد

ماه و عطارد در ساعت ۵: ۵۰ صبح ۳ خرداد در وضعیتی قرار می‌گیرند که دارای یک بعد خواهند بود و ماه از فاصله 1°36′ جنوب عطارد عبور می‌کند. ماه در این حالت ۲۸ روز سن خواهد داشت.
این رویداد قابل روئیت نخواهد بود؛ زیرا این رویداد در زمان روشنایی اتفاق می‌افتد و بیشترین ارتفاع دو جرم بیشتر از ۷ درجه نخواهد بود.

 

ماه در حضیض خورشیدی

ماه در گردش به دور زمین به نزدیک‌ترین نقطه در مدار به خورشید می‌رسد. این فاصله 1.0105 AU است. این موقعیت در نزدیکی متولد شدن ماه نو و زمانی که ماه بین زمین و خورشید قرار دارد اتفاق می‌افتد.

لحظه رسیدن ماه به حضیض خورشیدی ساعت ۱۳: ۵۵ است. در این زمان فاصله زمین از خورشید ۱.۰۱۲۸ واحد نجومی و فاصله ماه از خورشید ۱.۰۱۰۳ واحد نجومی هست

 

۵ خردادماه

ماه نو

ماه از فاصله نزدیکی از خورشید عبور می‌کند (از دید ناظر زمینی) و برای چند روزی در تابش شدید خورشید غیرقابل روئیت است. پس از آن با عبور ماه از لحظه مقارنه ماه نو متولد می‌شد. لحظه تولد ماه نو ساعت 00:16 است. هلال ماه نو اندکی پس از غروب خورشید غروب خواهد کرد. طی روزهای آینده می‌توانیم ماه را بعد از غروب خورشید در افق غربی برای دقایقی مشاهده کنیم. این زمان رفته رفته افزایش خواهد یافت.

 

ماه در نزدیک‌ترین فاصله از زمین

ماه به نزدیک‌ترین نقطه در مدارش به زمین می‌رسد و در نتیجه آن کمی بزرگ‌تر دیده خواهد شد. مدار ماه به دور زمین دایره کامل نیست و در واقع یک بیضی است. نزدیک‌ترین فاصله ماه از زمین 363 هزار کیلومتر و بیشترین فاصله آن 405 هزار کیلومتر است.

لحظه رسیدن ماه به نقطه حضیض مداری‌اش، به وقت تهران ۵: ۵۲ است.

۷ خردادماه

مسیه ۴ در موقعیت مناسب

خوشه ستاره‌ای M4 یا مسیه ۴ در صورت فلکی خرچنگ در موقعیت مناسبی برای رصد قرار می‌گیرد. این خوشه در حوالی نیمه‌شب به بالاترین ارتفاع می‌رسد.

این خوشه بین ساعت ۲۳: ۰۳ تا ۳: ۰۳ بامداد قابل روئیت خواهد بود. در ساعت ۲۳ در ارتفاع ۲۱ درجه‌ای قابل دسترسی است. توجه داشته باشید بری عرض‌های جغرافیایی بیشتر از ۴۳ درجه در نیم‌کره شمالی این خوشه قابل‌مشاهده نخواهد بود. حوالی ساعت ۱ بامداد خوشه ستاره‌ای مسیه ۴ به بیشترین ارتفاع خود خواهد رسید. با قدر ۵.۹ این خوشه بسیار کم‌نورتر از آن است که با چشم غیرمسلح قابل روئیت باشد و بهتر است از یک دوربین دوچشمی نجومی یا یک تلسکوپ کوچک کمک بگیرید.

۱۱ خردادماه

خوشه هرکول در موقعیت مناسب

خوشه ستاره‌ای کروی هرکول یا مسیه ۱۳ در این شب در موقعیت مناسبی برای رصد قرار می‌گیرد. در حوالی نیمه‌شب به بیشترین ارتفاع خود می‌رسد. برای موقعیت تهران این خوشه در بیشتر طول شب قابل رصد است. در حوالی ساعت ۲۱: ۲۸ زمانی که روشنایی هنگام غروب محو می‌شود؛ خوشه هرکول را در ارتفاع ۴۶ درجه‌ای آسمان شرقی قابل روئیت خواهد بود و تا حدود ساعت ۴: ۳۸ بامداد در دسترس است.

خوشه کروی هرکول با قدر ۵.۹ آن‌قدر کم‌نور است که با چشم غیرمسلح نمی‌توان آن را دید، اما به کمک یک دوچشمی نجومی یا یک تلسکوپ کوچک به راحتی می‌توان آن را شکار کرد.

اگر به دنبال اطلاعات بیشتر درباره خوشه هرکول هستید به شما مطلب راهنمایی برای مسیه | M13 ( خوشه هرکول) پیشنهاد می‌کنیم.

 

تربیع اول ماه

ماه در طی چرخه هلالی‌اش، بعد از ماه نو به حالتی بین ماه نو و ماه کامل می‌رسد. در این وضعیت ماه نیمی روشن و نیمی تاریک است. لحظه دقیق رسیدن ماه به حالت تربیع ساعت ۱۷: ۱۳ این روز است؛ اما در این روزها ماه حوالی غروب قابل روئیت می‌شود و تا حدود نیمه‌شب در آسمان حضور دارد. بیشترین ارتفاع ماه در این شب ۵۸ درجه است.

این زمان یکی از بهترین موقعیت‌ها برای رصد عوارض ماه، بخصوص در مرز بین قسمت تاریک و روشن ماه (ترمیناتور ماه) است. به علت کشیدگی بیشتر سایه‌ها در این موقعیت جزئیات بیشتری را می‌توان از ماه در این حال دید.

 

۱۳ خردادماه

مسیه ۱۲ در موقعیت مناسب

خوشه ستاره‌ای کروی مسیه ۱۲ یا M12 در موقعیت مناسبی برای رصد است. در حوالی نیمه‌شب این خوشه کروی در بیشترین ارتفاع خود در آسمان قرار دارد. در بیشتر مناطق کره زمین در بین عرض‌های جغرافیایی ۶۸ درجه شمالی تا ۷۱ درجه جنوبی؛ مسیه ۱۲ قابل روئیت خواهد بود.

برای موقعیت تهران از حوالی ساعت ۲۱ و ۳۰ دقیقه تا ۴: ۳۷ بامداد در دسترس است. قدر این خوشه ۶.۶ است و برای دیدن آن باید از یک تلسکوپ کوچک یا دوربین دوچشمی کمک گرفت.

 

سیاره زهره در بیشترین کشیدگی غربی

زهره در این روز داری بیشترین کشیدگی غربی است و این زمان مناسبی برای رصد این سیاره است. برای موقعیت تهران سیاره زهره در ساعت ۳: ۳۲ طلوع می‌کند، ۲ ساعت و ۱۷ دقیقه قبل از طلوع خورشید. زهره به ارتفاع ۲۲ درجه‌ای از افق شرقی می‌رسد، قبل از اینکه در ساعت ۵: ۲۹ در نور روز محو شود.

از آنجا که مدار زهره نسبت به زمین به خورشید نزدیک‌تر است؛ همیشه در نزدیکی خورشید ظاهر می‌شود و رصد آن سخت است. هر بار تنها برای چند هفته زهره به جدایی بزرگی با خورشید می‌رسد و امکان رصد آن وجود دارد. در این روز در ساعت ۱۰: ۲۸ زهره به بیشترین جدایی غربی از خورشید می‌رسد؛ با توجه به این موضوع این ایام بهترین زمان برای رصد صبحگاهی سیاره زهره است.

۱۴ خردادماه

زهره در دوگانگی

زهره در این روزها در موقعیت مناسبی برای رصد در آسمان صبحگاهی قرار دارد. از حدود ساعت ۳: ۳۱ تا بعد از ساعت ۵ بامداد زهره برای رصد در دسترس است.

اما چیزی که رصد زهره را در این روز متمایز می‌کند. مقدار فاز آن است. در این روز زهره در حالتی قرار دارد که نیمی از آن روشن و نیمی دیگر تاریک است؛ که اصطلاحاً به آن dichotomy به معنای دوبخشی یا دوقسمتی می‌گویند.

۱۵ خردادماه

مسیه ۱۰ در موقعیت مناسب

خوشه ستاره‌ای کروی مسیه ۱۰ یا M10 در این شب در موقعیت مناسبی برای رصد قرار دارد. در حوالی نیمه‌شب به وقت محلی در بیشترین ارتفاع خود قرار خواهد گرفت.

در بیشتر مناطق زمین بین عرض‌های جغرافیایی ۶۵ درجه شمالی و ۷۴ درجه جنوبی مسیه ۱۰ قابل روئیت است. برای موقعیت جغرافیایی تهران در حوالی ساعت ۲۱: ۳۱ در ارتفاع ۲۵ درجه‌ای قابل روئیت خواهد بود.

خوشه ستاره‌ای مسیه ۱۰ با قدر ۶.۶ کم‌نورتر از آن است که با چشم غیرمسلح دیده شود؛ بهتر است برای رصد آن از یک دوچشمی یا تلسکوپ کوچک استفاده کنید.

اطلاعات بیشتر دربارهٔ این خوشه ستاره‌ای و نحوه مکان‌یابی آن را در راهنمایی برای مسیه | M10 (NGC 6254) بخوانید.

دنباله‌دار C/2015 V2 (Johnson) در بیشترین درخشندگی

پیش‌بینی می‌شود دنباله‌دار C/2015 V2 (Johnson) به بیشترین درخشندگی خود با قدری معادل ۷.۱ برسد. در این زمان دنباله‌دار در فاصله ۱.۶۵ واحد نجومی از خورشید و ۰.۸۲ واحد نجومی از زمین قرار می‌گیرد. برای موقعیت جغرافیایی تهران از حوالی ساعت ۲۱: ۲۷ با تاریک شدن آسمان در ارتفاع ۶۵ درجه‌ای افق جنوب شرقی قابل رصد خواهد بود. در حدود ساعت ۲۲: ۴۴ دنباله‌دار به بیشترین ارتفاع خود با مقدار ۷۲ درجه خواهد رسید و تا حوالی ساعت ۳: ۳۹ بامداد قابل روئیت خواهد بود.

موقعیت دنباله دار در منظومه شمسی

توجه داشته باشید که مسیر یک دنباله‌دار را با دقت بالایی می‌توان پیش‌بینی کرد اما میزان درخشش آن را نمی‌توان با اطمینان تعیین کرد. ممکن است مقدار اشاره‌شده در بالا با چیزی که روی خواهد داد کمی متفاوت باشد.

 

۱۶ خردادماه

مسیه ۶۲ در موقعیت مناسب

خوشه ستاره‌ای کروی مسیه ۶۲ در موقعیت مناسبی برای رصد قرار می‌گیرد. در حوالی نیمه‌شب در بیشترین ارتفاع خود می‌رسید. در نیم‌کره جنوبی به راحتی قابل روئیت است اما در نیم‌کره شمالی زمین، برای عرض‌های جغرافیایی بالاتر از ۳۹ درجه قابل روئیت نخواهد بود.

برای موقعیت جغرافیایی تهران از حوالی ساعت ۰۰: ۱۸ بامداد، زمانی که در ارتفاع ۲۳ درجه‌ای افق جنوبی قرار می‌گیرد قابل روئیت است. در حدود ساعت ۱ بامداد به بیشترین ارتفاع خود می‌رسد و در نزدیکی ساعت ۲ بامداد از دسترس خارج می‌شود. قدر این خوشه ستاره‌ای ۶.۶ است و با چشم غیرمسلح قابل‌مشاهده نخواهد بود.

 

مقارنه سرس و خورشید

در ساعت ۰۶: ۰۴ این روز از دید ناظر زمینی سرس از نزدیکی خورشید عبور می‌کند. نزدیک‌ترین فاصله سرس از خورشید 0°40′ است؛ که به‌طور کامل آن را غیرقابل روئیت می‌کند. این وضعیت برای چند هفته ادامه دارد.

در همین زمان سرس در بیشترین فاصله از زمین نیز قرار خواهد گرفت.

نویسنده:

سید محمد حسین خلیلی

سید محمد حسین خلیلی، دانش‌آموخته کارشناسی رشته فیزیک و دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد مهندسی هسته‌ای است. او از حدود 15 سالگی در گروههای نجومی خرمشهر٬ آبادان٬ اهواز فعالیت داشته است. به فعالیت های آموزشی و ترویجی علاقه مند است و دستی نیز بر آتش طراحی گرافیک دارد.

مطالب مرتبط

۲ دیدگاه‌

  1. Javad گفت:

    چه عجب یه مطلب اینجا گذاشته شد ، هر روز میام به اینجا سر میزنم ولی خیلیییی سوت و کورِ
    بسیار عالی

    • ممنون از توجه شما
      متاسفانه تولید محتوا خصوصا در شاخه‌های علمی و اون هم در سطح کاری نویسندگان علم‌بازار، کاری دشوار و زمان‌بر است.
      با این حال سعی می‌کنیم در اولین فرصت، سامان بهتری به علم‌بازار بدهیم.

      موفق باشید. 🙂

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

هنوز در خبرنامه علم‌بازار عضو نشده‌اید؟

برای اطلاع از آخرین اطلاعات و بروزرسانی؛ همچنین رویداد‌های نجومی، پیشنهاد‌های رصدی، تخفیف‌های ویژه و... در خبر نامه ما عضو شوید

You have Successfully Subscribed!