عکاسی مجازی از آسمان شب

به جرئت می‌توان گفت تمام علاقه‌مندان به آسمان شب، رویای عکاسی نجومی و تهیه تصاویر شگفت‌انگیز از اعماق آسمان را در سر می‌پرورانند. رویایی که در بسیاری از موارد به دلایلی از جمله دسترسی نداشتن به تجهیزات رصدی و عکاسی، آلودگی نوری شدید، وضعیت جوی نامناسب و … به حقیقت نمی‌پیوندد. اما راه دیگری برای تحقق رویا وجود دارد: استفاده از پروژه‌های عکاسی آسمان شب مجازی. پروژه‌هایی که تنها با داشتن سرویس اینترنتی مناسب (و گهگاه پرداخت اندکی هزینه) می‌توانید به آن‌ها دسترسی داشته باشید.

با علم بازار همراه باشید تا با تعدادی از این پروژه‌ها آشنا شوید.

 MicroObservatory

مزایا: نقطه شروع مناسب، دسترسی ساده و رایگان
معایب: کیفیت اغلب پایین تصویر، امکانات و انتخاب‌های محدود
امکانات: 5 تلسکوپ بازتابی 6 اینچ

شبکه تلسکوپ رباتیک MicroObservatory، که توسط مرکز اخترفیزیک اسمیتسونین هاروارد و با حمایت ناسا راه‌اندازی شده، ساده‌ترین سیستمی است که به معرفی آن می‌پردازیم. این سیستم، شامل شبکه‌ای از تلسکوپ‌های بازتابی 6 اینچی اتوماتیک است که در قسمت‌های شرقی و غربی ایالات متحده قرار دارند. روی هر تلسکوپ، یک دوربین CCD نصب شده است.  مخاطبین اصلی MicroObservatory، دانش‌آموزان و منجمین تازه‌کار هستند. به همین دلیل، استفاده از آن رایگان است.

 

البته استفاده از این سیستم، محدودیت‌هایی نیز به همراه دارد. شما نمی‌توانید مطابق زمان واقعی به تلسکوپ‌ها دسترسی داشته باشید و آن‌ها را کنترل کنید. فهرست اجرام قابل عکس‌برداری نیز محدود است: این فهرست شامل سیارات منظومه شمسی، ماه (اگر مشاهده‌پذیر باشد) و تعداد انگشت‌شماری از اجرام اعماق آسمان می‌شود. امکانات محدودی نیز برای انتخاب زمان نوردهی و استفاده کردن از فیلتر وجود دارد.

اما از سویی دیگر، این وبگاه امکانات جالب دیگری را در اختیار شما قرار می‌دهد. از جمله امکان دانلود یک نرم‌افزار رایگان پردازش تصویر که شما با کمک آن می‌توانید گام‌های اولیه پردازش تصویر را بیاموزید. فایل‌های آموزشی و پروژه‌های از پیش تعریف شده، از دیگر مزایای MicroObservatory  است.

رصدخانه مجازی MicroObservatory را می‎توانید اینجا بیابید.

 

Itelescope

مزایا: تعداد زیاد تلسکوپ‌ها در مکان‌های مختلف، کنترل و انعطاف‌پذیری کامل سیستم
معایب: کار با سیستم نیاز به تمرین دارد، کاربر باید آشنایی قبلی با عکاسی داشته باشد (برای مبتدیان مناسب نیست)
امکانات: 18 تلسکوپ شکستی و بازتابی 5/3- 5/27 اینچ

Itelescope احتمالاً توسعه‌یافته‌ترین سیستم این فهرست است که بیش از 10000 منجم از آن استفاده می‌کنند. با ثبت نام کردن در این سیستم شما می‌توانید به تعداد زیادی تلسکوپ بازتابی و شکستی دسترسی داشته باشید. قطر دهانه این تلسکوپ‌ها از 5/3 اینچ تا 5/27 اینچ؛ و طول کانونی آن‌ها متغیر است. تلسکوپ‌ها در نقاط مختلف آمریکا، اسپانیا و استرالیا قرار دارند. بدین ترتیب شما می‌توانید به زیبایی‌های هردو نیمکره شمالی و جنوبی دسترسی داشته باشید. مکان قرارگیری تلسکوپ‌ها به گونه‌ای انتخاب شده که به دور از آلودگی نوری باشند. همچنین در این مکان‌ها، 70% شب‌های سال وضعیت جوی برای رصد مناسب است.

با وجود آن‌که Itelescope برای مبتدیان معرفی شده است و آموزش‌ها و تمرین‌های زیادی نیز ارائه می‌کند، آشنایی ابتدایی با تلسکوپ و عکاسی نجومی برای شروع کار با این سیستم را توصیه می‌کنیم. چرا که هنگام عکس‌برداری مجازی، با گزینه‌های زیادی مواجه خواهید شد که باید خودتان آن‌ها را تنظیم کنید.

هزینه‌ استفاده از سیستم نسبتاً معقول است. چرا که بر اساس مدت زمانی که شما از سیستم استفاده می‌کنید محاسبه می‌شود. جالب است بدانید که هزینه استفاده از تلسکوپ‌ها، در شب‌هایی که درخشش ماه مزاحم عکس‌برداری شماست، تا 50% کاهش می‌یابد! حق عضویت Itelescope  از ماهی 95/19 دلار شروع می‌شود. با پرداخت حق عضویت، شما تعدادی امتیاز دریافت می‌کنید که می‌توانید متناسب با تعداد امتیازهای خود، از تلسکوپ‌های متفاوتی استفاده کنید.

Itelescope را می‌توانید از اینجا دنبال کنید.

 

Slooh

مزایا: هزینه معقول، وجود امکاناتی برای عضویت رایگان، پخش زنده و رایگان رویدادهای نجومی مهم
معایب: انعطاف‌پذیری محدود، امکانات پیکربندی محدود
تجهیزات:  10 تلسکوپ بازتابی و شکستی، یک تلسکوپ خورشیدی، دوربین‌های مخصوص بارش شهابی

رصدخانه مجازی Slooh بر مبنایی متفاوت از دو رصدخانه قبل فعالیت می‌کند. این پروژه به طور معمول به پخش زنده رویدادهای رصدی مهم، مانند گرفت‌ها و بارش‌های شهابی می‌پردازد. ممکن است در روزهای گذشته، آخرین خورشیدگرفتگی سال جاری را از وبگاه Slooh تماشا کرده باشید.

رصدخانه اصلی Slooh (مخصوص آسمان نیم‌کره شمالی) در کوه تید (جزایر قناری، اسپانیا) واقع شده است. تلسکوپ‌های این رصدخانه از 3/3 اینچ شکستی تا 20 اینچ بازتابی، متغیر هستند. دوربین‌های مخصوص رصد بارش شهابی و یک تلسکوپ خورشیدی این مجموعه را تکمیل می‌سازند. رصدخانه دیگری برای دسترسی به آسمان نیم‌کره جنوبی در شیلی احداث شده است. این رصدخانه شامل یک تلسکوپ بازتابی 14 اینچ و یک 5/3 اینچ شکستی می‌شود. ‌CCDهای نصب شده روی تلسکوپ‌ها، امکان تفکیک‌پذیری بسیار بالای تصویر تا 4096×4096 پیکسل را فراهم می‌سازند. هردو رصدخانه به خاطر شرایط جوی مناسبشان در طول سال، معروف هستند.

Slooh  سه نوع عضویت را برای کاربرانش فراهم کرده است: اعضای پروژه Slooh (رایگان)، اعضای کارآموز (95/4 دلار در ماه) و اعضای منجم (95/24 دلار در ماه). لازم به ذکر است که اعضای رایگان و کارآموز، نسبت به اعضای منجم در امکاناتی از جمله تعداد تصاویر قابل تهیه، محدود هستند. پروژه Slooh همچنین امکان تهیه یک جدول زمان‌بندی برای رصد اجرام اعماق آسمان را برای شما فراهم کرده است.

Slooh را از اینجا دنبال کنید.

توضیح

تعداد رصدخانه‌های مجازی بسیار زیاد است. در این مطلب تنها به معرفی تعداد خاصی پرداخته‌ایم که گمان داشتیم برای مخاطبان علم بازار، جالب‌تر و کابردی‌تر باشند.

منبع:

Michael Moltenbry, Astrophotography from your armchair, Sky at night, March 2017

شیرین شاطرزاده یزدی

شیرین شاطرزاده یزدی، نجوم آماتوری را از دوره راهنمایی آغاز کرد و هم اکنون دانشجوی مقطع کارشناسی‌ارشد رشته فیزیک در گرایش گرانش و کیهان شناسی در دانشگاه شهید بهشتی است. تدریس و ترویج نجوم از فعالیت‌های مورد علاقه اوست.

مطالب مرتبط

۲ دیدگاه‌

  1. Javad گفت:

    خیلی هم عالی

  2. سمیرا گفت:

    واقعا جالبه و ایده خوبیه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *